Planowanie ściany RTV z lamelami - od czego zacząć

Ściana RTV z lamelami porządkuje salon wizualnie i technicznie. Lamele maskują przewody, wygłuszają nieco pomieszczenie i tworzą tło dla telewizora oraz audio. Klucz to dobre rozplanowanie: gdzie stanie sofa, jaka przekątna TV, gdzie będą gniazda i którędy poprowadzisz kable.

Zacznij od wymiarów. W typowym salonie 16-22 m2 sprawdza się TV 55-65 cali. Odległość oczu od ekranu powinna wynosić 2.1-2.5 razy przekątna ekranu. Dla 65 cali celuj w 2.7-3.2 m. Środek ekranu wypada zwykle na wysokości 95-110 cm nad posadzką, zależnie od wysokości siedziska i preferencji.

Oceń nośność ściany. Jeśli ściana to GK bez wzmocnienia, zaplanuj panel nośny z MDF lub OSB przykręcony do profili, a uchwyt TV do tego panelu. Z wyprzedzeniem zaplanuj zasilanie i trasy przewodów w peszlach lub korytkach. Pracę przy 230 V zleć elektrykowi z uprawnieniami.

• MICRO-BOM - materiały i koszt orientacyjny
• Lamele MDF okleinowane dąb 270 cm: 12-18 szt, 20-45 zł/szt, razem 240-810 zł
• Panel nośny MDF 18 mm 120×250 cm: 1-2 szt, 220-320 zł/szt, razem 220-640 zł
• Łaty 20×40 mm podkonstrukcja: 4-6 szt po 2.4 m, 8-12 zł/szt, razem 32-72 zł
• Klej montażowy + wkręty + kołki: 1 zestaw, 70-120 zł
• Peszle 25-32 mm: 2-3 odcinki po 2 m, 15-25 zł/mb, razem 60-150 zł
• Korytko kablowe 40×60 mm: 2-3 m, 20-30 zł/mb, razem 40-90 zł
• Uchwyt VESA regulowany do 55-75 cali: 1 szt, 150-350 zł
• Osprzęt: 2x gniazdo 230 V, 1x RJ45, 1x antena, 1x HDMI keystone, puszki: razem 220-380 zł
• LED 24 V 3000 K + profil alu + zasilacz 100-150 W: 1 zestaw, 220-450 zł
• Listwa przypodłogowa z kanałem: 2-3 m, 25-60 zł/mb, razem 50-180 zł
• Razem materiały: ok. 1260-3240 zł w zależności od jakości

Projekt i ergonomia: wymiary, gniazda, trasy kabli

Wysokość i odległości

• Środek ekranu: 95-110 cm nad podłogą dla oglądania z sofy wysokości 40-45 cm. Jeśli oglądasz częściej półleżąc, celuj w 90-95 cm.
• Odległość od TV: 2.1-2.5 x przekątna. 55 cali - 2.3-2.8 m, 65 cali - 2.7-3.2 m.
• Soundbar: zaplanuj 10-12 cm przestrzeni pod TV. Gniazdo 230 V i HDMI eARC w tej samej wnęce.

Gniazda i osprzęt - sprawdzone rozstawy

• Gniazda 230 V za TV: 2 szt na wys. 120-130 cm. Jedno dla TV, drugie rezerwowe dla streamera lub listwy LED.
• Gniazdo 230 V w szafce RTV: 2-4 szt, wys. 25-35 cm nad podłogą i 10-15 cm nad blatem szafki - dla dekodera, konsoli, zasilacza LED.
• RJ45: minimum 1 punkt za TV na wysokości gniazd 230 V. Internet po kablu jest stabilniejszy niż Wi-Fi.
• Antena TV/SAT: jedno gniazdo RTV-SAT za TV. Jeśli korzystasz tylko z platform streamingowych, i tak zostaw puszkę rezerwową.
• HDMI w ścianie: najlepiej gniazdo keystone HDMI 2.1 + zapasowy peszel, aby w przyszłości wymienić przewód bez kucia.

Trasy przewodów i średnice

• Peszle: do HDMI, przewodów optycznych i zasilających stosuj 25-32 mm. Mniejszy średnica ssie przy dłuższych wtykach.
• Promień gięcia: unikaj ostrych łuków, szczególnie dla HDMI 2.1. Prowadź peszel po łuku o promieniu min. 75 mm.
• Pion główny: od szafki RTV do strefy TV, pion zapasowy do górnej półki lub sufitu - na przyszłe przewody.
• Pętla serwisowa: zostaw 30-50 cm zapasu kabla za TV i w szafce, żeby swobodnie odchylić ekran na uchwycie.

Nośność i mocowanie

• Ściana GK: przewiduj wzmocnienie. Najlepiej płyta OSB 18 mm pod GK lub panel MDF/OSB przykręcony do profili CW/UA. Kotwy metalowe zaciskowe to ostateczność i tylko dla lekkich ekranów.
• Ściana beton/ceramika: użyj dybli 8-10 mm zgodnie z zaleceniem uchwytu. Kontroluj rozstaw otworów względem spoin cegieł.
• Odstawienie panelu: zostaw 10-20 mm szczeliny powietrznej między panelem bazowym a murem - poprawia wentylację kabli i elektroniki.

Montaż krok po kroku

Krok 1 - rozrys i kontrola kolizji

• Na ścianie wyznacz ołówkiem oś TV, poziomy linii lameli oraz strefy gniazd. Zaznacz ramę panelu nośnego.
• Sprawdź, czy planowane peszle nie kolidują z przewodami w ścianie. Użyj detektora kabli i profili.

Krok 2 - elektryka i puszki

• Wezwij elektryka do przeniesienia lub dodania gniazd 230 V i niskoprądowych. Zastosuj puszki 60 mm głębokie do keystone.
• Od razu ułóż peszle 25-32 mm w bruzdach lub pod panelem. Zabezpiecz końcówki taśmą, żeby nie wpadał pył.

Krok 3 - panel bazowy i stelaż

• Przykręć łaty 20×40 mm do ściany na kołki w rozstawie 40-60 cm, poziomując. Zostaw 10-20 mm szczeliny do podłogi i suficie.
• Do łat przykręć panel MDF 18 mm. W panelu wytnij otwory serwisowe za TV i przy szafce RTV na wprowadzenie kabli oraz dostęp do zasilacza LED.
• Otwory serwisowe zakryjesz potem deklem lub lamelą na magnesach.

Krok 4 - uchwyt VESA i test

• Wywierć otwory w panelu zgodnie z szablonem uchwytu. Zastosuj śruby zalecane przez producenta uchwytu.
• Powieś chwilowo TV, sprawdź wysokość, kąty i przebieg kabli. Koryguj, zanim zamontujesz lamele.

Krok 5 - prowadzenie kabli

• W korytkach 40×60 mm ułóż przewody 230 V osobno od sygnałowych. Zachowaj minimum 5 cm separacji, a w korytku - przegrody.
• HDMI prowadzisz w osobnym peszlu. Końcówki opisuj: TV eARC, konsola, dekoder, rezerwa RJ45.
• Zostaw pętle serwisowe i upewnij się, że przewody nie ocierają się o krawędzie wycięć - użyj przepustów gumowych.

Krok 6 - montaż lameli

• Przytnij lamele na wysokość. Sprawdź pierwszą sztukę na sucho z poziomicą - to wyznaczy geometrię całości.
• Klej montażowy punktowo i linia przy krawędzi, dodatkowo sztyfty 30 mm lub krótkie wkręty od tyłu w panel. Zachowaj jednolite fugi 10-20 mm. Użyj dystansów 10 mm z MDF dla powtarzalności.
• Co kilka lameli kontroluj wymiar całkowity, żeby ostatnia nie wyszła „resztkowa”. W razie czego skoryguj fugę o 1 mm na wielu odcinkach.

Krok 7 - wykończenia

• Listwa przypodłogowa z kanałem zasłoni dolne trasy kabli i da miejsce na dodatkowe przewody.
• Załóż dekle serwisowe, zamocuj TV, sprawdź wszystkie funkcje pilota, konsoli i audio.

Oświetlenie LED - subtelne i funkcjonalne

• Barwa i jakość: 2700-3000 K, CRI min. 90. Dzięki temu skóra i drewno nie wyglądają „zielono”.
• Profil aluminiowy: taśmę montuj wyłącznie w profilu z dyfuzorem. Przy lamelach efektownie wygląda pasek LED w pionie co 2-3 fugi lub miękki backlight za panelem.
• Zasilacz: 24 V, zapas mocy 20-30 proc. Schowaj w szafce RTV z wentylacją, nie za TV.
• Sterowanie: ścienny ściemniacz lub pilot Zigbee/BT. Warto dodać czujnik ruchu jako nocne oświetlenie przejścia.
• Unikaj świecenia w ekran: światło prowadź tak, aby nie odbijało się w matrycy - testuj wieczorem przed finalnym montażem dyfuzorów.

Budżet i warianty materiałowe

• Wariant ekonomiczny: płyta „lamelowa” z frezami + farba strukturalna. Krótszy czas montażu, koszt niższy o 30-40 proc, mniej 3D, ale nadal porządek kabli.
• Wariant standard: lamele MDF okleinowane dębowe + panel MDF. Najlepszy stosunek cena-efekt, prosty montaż.
• Wariant premium: lamele fornirowane lub z litego dębu, olejowane. Większa głębia, lepsza akustyka, koszt 2-3x wyższy.
• Najmem-friendly: panel wolnostojący na listwie podłogowej z dociążeniem i stopkami dystansowymi. Zero wiercenia w ścianie, tylko przejście kabli przy listwie.

Najczęstsze błędy i jak ich uniknąć

• Za mało gniazd: minimum 2 za TV i 2-4 w szafce. Dodaj rezerwę pod przyszłe urządzenia.
• Za wąskie peszle: do HDMI bierz 25-32 mm. Późniejsza wymiana przewodu bez kucia jest bezcenna.
• Brak pętli serwisowej: bez zapasu przewodów nie odsuniesz TV - ryzyko uszkodzeń.
• Mocowanie do GK bez wzmocnienia: ekran 65 cali na kołkach parasolkowych to proszenie się o kłopoty. Daj panel nośny lub OSB za GK.
• Lamele klejone na krzywy tynk: fala wyjdzie natychmiast. Wyrównaj ścianę lub stosuj panel bazowy.
• LED bez profilu: taśma się grzeje, spada i szybko traci jasność. Zawsze profil i zasilacz z zapasem.
• Brak separacji 230 V od sygnałowych: zakłócenia audio, dropy HDMI. Prowadź osobno.

Podsumowanie

• Określ przekątną TV, odległość i wysokość środka ekranu 95-110 cm.
• Zaplanij 2-3 peszle 25-32 mm i osobne trasy dla 230 V i sygnału.
• Przewidź wzmocnienie pod uchwyt TV - panel MDF/OSB lub wzmocnienie w GK.
• Rozmieść gniazda: min. 2x 230 V za TV, 2-4x w szafce, 1x RJ45, 1x RTV-SAT, HDMI keystone.
• Zamów uchwyt VESA z odchyleniem, zostaw pętlę serwisową kabli 30-50 cm.
• Dobierz lamele i panel, kontroluj fugi dystansami 10-20 mm.
• LED 24 V, CRI 90, profil alu, zasilacz w szafce z wentylacją.
• Prace 230 V zlecaj elektrykowi z uprawnieniami.

FAQ

Czy da się ukryć kable bez kucia ściany?

Tak. Zastosuj panel nośny z MDF i korytka kablowe pod nim, a przewody wprowadź od dołu przez listwę przypodłogową z kanałem. Peszle prowadź w przestrzeni między panelem a murem. Efekt jest równie czysty jak przy bruzdowaniu.

Czy TV można bezpiecznie powiesić na ścianie z GK?

Można, jeśli przewidzisz wzmocnienie. Najprościej zamontować do profili stalowych panel OSB/MDF i dopiero do niego uchwyt TV. Unikaj wieszania ciężkich ekranów na samych kołkach do GK.

MDF okleinowany czy lite drewno na lamele - co wybrać?

MDF okleinowany jest stabilny wymiarowo, łatwy w montażu i tańszy. Lite drewno daje głębszą fakturę, naturalną akustykę i możliwość renowacji, ale jest droższe i wrażliwsze na wilgotność. Do mieszkań w blokach zwykle wystarcza MDF okleinowany.

Jakie oświetlenie LED sprawdzi się przy TV?

Taśma 24 V 3000 K, CRI 90, 8-12 W/m w profilu aluminiowym z dyfuzorem. Montuj tak, by światło nie odbijało się w ekranie. Zasilacz z zapasem 20-30 proc, w szafce z wentylacją.